Jeżeli obywatel Portugalii rozwodzi się za granicą, czy to za obopólną zgodą, czy w drodze postępowania spornego, na podstawie decyzji wydanej przez notariusza lub sąd, zmiana ta musi zostać odzwierciedlona w jego rejestrze stanu cywilnego w Portugalii. Procedura dokonywania tej zmiany różni się jednak w zależności od daty i kraju, w którym nastąpił rozwód.
Zgodnie z art. 978 ust. 1 portugalskiego kodeksu postępowania cywilnego „Bez względu na postanowienia traktatów, konwencji, rozporządzeń Unii Europejskiej i ustaw szczególnych, żadne orzeczenie dotyczące praw prywatnych wydane przez sąd zagraniczny nie będzie miało skutku w Portugalii, niezależnie od narodowość stron, chyba że zostało to sprawdzone i potwierdzone.”
Ponieważ jednak Portugalia jest państwem członkowskim Unii Europejskiej, stosunki między Portugalią a innymi krajami UE regulują różne traktaty. Zatem co do zasady nie jest konieczne potwierdzanie ani kontrola orzeczeń czy decyzji wydanych przez sądy w państwach członkowskich UE, z pewnymi wyjątkami, ze względu na Rozporządzenie Rady (UE) 2019/1111 z dnia 25 czerwca 2019 r., które reguluje jurysdykcji, uznawania i wykonywania orzeczeń w sprawach małżeńskich i odpowiedzialności rodzicielskiej, zastępujące rozporządzenie Rady (WE) nr 2201/2003 z dnia 27 listopada 2003 r.
Na mocy tego rozporządzenia decyzje wydane w jednym państwie członkowskim są uznawane w innych państwach członkowskich bez konieczności dopełnienia szczególnych formalności lub możliwości sprzeciwienia się ich uznaniu. Wystarczy zatem zarejestrować orzeczenie rozwodowe w Urzędzie Stanu Cywilnego w Portugalii bez wszczynania postępowania sądowego w celu potwierdzenia i kontroli zagranicznego wyroku.
Wyjątek od tej zasady dotyczy rozwodów, które miały miejsce w Danii. W takich przypadkach niezbędny jest unikalny proces kontroli orzeczeń zagranicznych, taki jak postępowanie w przypadku rozwodów poza Unią Europejską.
W przypadku obywatela Portugalii przebywającego w kraju spoza UE rozwód musi zostać uznany w drodze specjalnego postępowania sądowego (Ação especial de revisão e confirmação de sentença estrangeira). Zgodnie z obowiązującymi przepisami, powództwo to będzie rozpatrywane przez właściwy Sąd Apelacyjny.
Przeglądanie i potwierdzanie orzeczeń zagranicznych to czynności sądowe niezbędne, aby orzeczenia sądów zagranicznych miały skutek w Portugalii i w tym celu należy wyznaczyć prawnika.
Wymogi dotyczące potwierdzenia orzeczenia zagranicznego są określone w art. 980 portugalskiego kodeksu postępowania cywilnego i obejmują:
- Autentyczność dokumentu zawierającego orzeczenie i jasność orzeczenia;
- Orzeczenie musi stać się ostateczne zgodnie z prawem kraju, w którym zostało wydane;
- Orzeczenie musi zostać wydane przez sąd zagraniczny, którego jurysdykcja nie była oszukańcza i który nie zajmuje się sprawami podlegającymi wyłącznej jurysdykcji sądów portugalskich;
- W sądzie portugalskim nie może być zawisłości sprawy ani powaga rzeczy osądzonej, chyba że sąd zagraniczny jako pierwszy orzekł w sprawie;
- Pozwany musiał zostać należycie wezwany do powództwa, zgodnie z prawem kraju pochodzenia, przy zachowaniu zasad kontradyktoryjności i równości stron;
- Decyzja nie może być niezgodna z zasadami międzynarodowego porządku publicznego państwa portugalskiego.
Właściwym do orzekania w tych sprawach jest Sąd Apelacyjny właściwy miejscowo, zależnie od miejsca zamieszkania pozwanego. Jeżeli pozwany nie zamieszkuje w Portugalii, właściwość będzie miała Sąd Apelacyjny właściwy ze względu na miejsce zamieszkania wnioskodawcy. Jeżeli żadna ze stron nie ma miejsca zamieszkania w Portugalii, właściwy będzie Sąd Apelacyjny w Lizbonie.
Inne zagraniczne orzeczenia, które muszą obowiązywać w Portugalii, takie jak orzeczenia dotyczące regulacji władzy rodzicielskiej, adopcji, wspólnego pożycia i wszelkie inne zagraniczne orzeczenia, które muszą mieć skutek na terytorium kraju, również muszą zostać przedłożone do rozpatrzenia i zatwierdzenia przez sądy portugalskie.
Informacje zawarte w tym artykule, związane z tematem „Rozwód w Portugalii”, służą wyłącznie celom informacyjnym i nie stanowią porady prawnej. Chociaż dołożono wszelkich starań, aby zapewnić dokładność treści, przepisy i procedury prawne mogą ulec zmianie, a specyfika każdego przypadku może się znacznie różnić. Dlatego czytelnikom zaleca się konsultację wykwalifikowanego prawnika lub prawnika w Portugalii uzyskać poradę dostosowaną do ich sytuacji przed podjęciem działań. Artykuł ten nie tworzy relacji prawnik-klient pomiędzy czytelnikiem, autorami lub wydawcami. Autorzy i wydawcy nie ponoszą odpowiedzialności za jakiekolwiek działania podjęte lub nie podjęte na podstawie treści tego artykułu, dotyczące rozwodu w Portugalii lub jakiegokolwiek innego.
Założenie Madeira Corporate Services pochodzi z 1996. MCS zaczynał jako dostawca usług korporacyjnych w Międzynarodowym Centrum Biznesowym Madeira i szybko stał się wiodącą firmą zarządzającą… Przeczytaj więcej
